Tạp chí Y học Thành phố Hồ Chí Minh, 16(2):90. DOI
Lượt xem: 190 Lượt tải PDF: 1
Võ Ngọc Anh Thơ *, Nguyễn Duy Phong**, Trần Quang Bính*
Mục tiêu: Khảo sát nồng độ Adenosine deaminase dịch não tủy
trên bệnh nhân lao màng não nhằm xác định độ nhạy, độ đặc hiệu, giá trị tiên
đoán dương, giá trị tiên đoán âm của ADA trong
chẩn đoán lao màng não. Kết quả mong muốn là có thể triển khai thêm một phương
pháp chẩn đoán gián tiếp có độ đặc hiệu và độ nhạy
cao để có thể chẩn đoán phân biệt sớm lao màng não ở bệnh nhân người lớn.
Đối tượng và phương pháp:
mô tả cắt ngang trên 74 bệnh nhân người lớn nhiễm trùng hệ thần kinh trung ương
gồm 29 trường hợp lao màng não trong nhóm nghiên cứu so sánh với nhóm chứng gồm
24 trường hợp viêm màng não mủ và 21 trường hợp viêm não-màng não siêu vi từ
tháng 12/2010-12/2011 tại bệnh viện Bệnh Nhiệt Đới.
Kết quả: Nồng độ trung bình ADA trong dịch não tủy thấp
nhất ở nhóm bệnh nhân viêm não - màng não siêu vi (trung bình 1,695; khoảng tin
cậy 95% là 1,2-2,2), ở nhóm bệnh nhân lao màng não (6,88; khoảng tin cậy 95% là
4,79-8,95), cao nhất ở nhóm bệnh nhân viêm màng não mủ (8,14; khoảng tin cậy
95% là 5,08-11,2). Diện tích dưới đường cong ROC của nồng độ ADA dịch não tủy
là 0,912 với p=0,000 có giá trị cao để chẩn đoán phân biệt giữa lao màng não và
viêm não - màng não siêu vi, cut-off 3,4 (Se=85,2%,Sp=95,5%, PPV=95%, NPV=86,6%,
tỉ số dự báo khả năng mắc bệnh khi xét nghiệm dương tính 18, tỉ số dự báo khả năng mắc bệnh khi xét nghiệm
âm tính 0,15); là 0,903 có giá trị cao trong chẩn đoán phân biệt viêm màng não
mủ và viêm màng não siêu vi, cut-off 2,6 (Se 82,6%,Sp 76,2%, PPV= 77,63%, NPV
81,41%, tỉ số dự báo khả năng mắc bệnh khi xét nghiệm dương tính 3,47, tỉ số dự báo khả năng mắc bệnh khi xét
nghiệm âm tính 0,22). Sự khác biệt về nồng độ ADA giữa 2 nhóm lao màng não và
viêm màng não mủ chưa đủ kết luận giá
trị của ADA trong chẩn đoán phân biệt viêm màng não mủ và lao màng não.
Kết luận: Nồng độ ADA trong dịch
não tủy có giá trị trong chẩn đoán phân biệt lao màng não với viêm màng não
siêu vi và viêm màng não mủ với viêm màng não siêu vi. Do cỡ mẫu của
nghiên cứu nhỏ, số liệu trong nghiên cứu này chưa đủ kết luận giá trị của ADA trong chẩn đoán phân biệt
viêm màng não mủ và lao màng não, cần thiết có một nghiên cứu với cỡ mẫu lớn
hơn, cũng như cần chọn những bệnh nhân có miễn dịch bình thường vào trong nhóm lao
màng não.
Objectives: To measure the ADA concentration in CSF of
patients with tuberculous meningitis compared with those of patients with
bacterial meningitis and viral meningoencephalitis with the aim to define the
sensitivity, specificity, positive predictive value, negative predictive value
of ADA in the diagnosis of tuberculous meningitis. Through this study, the
results were expected to find a new highly sensitive and specific indirect test
for strengthening our ability to diagnose earlier adult tuberculous meningitis.
Material and method: Cross sectional study. 74 adult patients with
CNS infection including 29 cases with tuberculous meningitis, 24 cases with
bacterial meningitis and 21 cases with viral meningoencephalitis were recruited
into study at Tropical Disease Hospital from Dec 2010 to Dec 2011.
Results: The median ADA level were 1.695 (CI 95%
1.2-2.2), 6.88 (CI 95% 4.79-8.95), and 8.14 (CI 95% 5.08-11.2) in viral
meningoencephalitis group (lowest), tuberculous meningitis group and bacterial
meningitis group (highest), respectively. The area under the ROC curve of ADA
was 0.912, p=0.000 has the high value to differentiate between tuberculous
meningitis and viral meningoencephalitis, the optimum cut-off 3.4 (Se=85.2%,
Sp=95,5%, PPV=95%, NPV=86.6%, likelihood ratio positive:18, likelihood ratio
negative: 0.15). Those to differentiate between bacterial meningitis and viral
meningoencephalitis was 0.903, p=0.000. The optimum cut-off 2.6
(Se=82.6%,Sp=76.2%, PPV=77.63%, NPV=81.41%, likelihood ratio positive: 3.47,
likelihood ratio negative: 0.22). The difference of ADA concentration between
tuberculous meningitis group and bacterial meningitis group was inconclusive to
distinguish tubertulous meningitis from bacterial meningitis
Conclusion: This study suggests that ADA test could
contribute to differential diagnosis of tuberculous meningitis and viral
meningoencephalitis as well as bacterial meningitis and viral
meningoencephalitis. The result of this study was inconclusive to distinguish
tuberculous meningitis from bacterial meningitis due to small sample size and
need further study with the large sample size as well as the recruit of
immunocompetent patients into tuberculous meningitis group
