Nghiên Cứu Y Học
IMPACT OF THE EXTENDED PROGRAM OF IMMUNIZATION ON HEPATITIS B UPON VIETNAMESE CHILDREN 2-15 YEARS OLD OF TWO COMMUNITIES OF DIFFERENT SOCIO-ECONOMIC STATUS
Bấm tải bài viết
Tạp chí Y học Thành phố Hồ Chí Minh,
10(1):5. DOI
Lượt xem: 174 Lượt tải PDF:
0
Tác giả
Nguyễn Công Viên và cộng sự
Tóm tắt
Phương pháp: Cùng lúc, có hai nhóm với số lượng 150 cháu mỗi nhóm được nhập vào ở hai địa bàn khác nhau: Nhóm A , nhập vào từ phòng khám "theo yêu cầu" thuộc Khoa Khám Trẻ em lành mạnh Bệnh viện Nhi đồng 2, được xếp vào nhóm có điều kiện kinh tế - xã hội "cao". Còn nhóm B, có điều kiện kinh tế xã hội "thấp" được nhập từ phường 12 quận 4. Các điều kiện kinh tế -xã hội "cao" hay "thấp" căn cứ trên thu nhập (mốc 1 triệu VNĐ) và trình độ học vấn (mốc : lớp 10/12) của cả bố và mẹ.Chọn mẫu theo phương pháp hệ thống và phân tầng, theo ba lứa tuổi : 2-5 tuổi, 6-10 tuổi và 11-15 tuổi. Hai xét nghiệm sau được sử dụng: HBsAg và AntiHBs.Với bản câu hỏi (questionnaire) bên cạnh các tiêu chí phân nhóm KTXH, một loạt hành vi chăm sóc, chỉ số kinh tế, xã hội, vệ sinh và y tế có liên quan với từng loại bệnh được thống kê.Kết quả: Tỷ lệ các trẻ thường được tiêm chích khi có bệnh (đa số từ các phòng mạch tư) là 50,7% đối với nhóm KTXH "thấp" (B), so với 24% ở nhóm KTXH "cao" (B).Trẻ nhóm A có 47% đến bệnh viện tuyến thành phố để khám chữa răng; 24,7% đến nha sĩ tư ; 10,7% đến bệnh viện Quận. Còn trẻ nhóm B thì 53,3% khám chữa răng ở bệnh viện Quận, chỉ có 6% đến bệnh viện TP; 9,3% đến nha sĩ và 3,3% đến chữa răng tại các "nha công".Vài yếu tố không đặc hiệu khác có thể liên quan đến tính cảm nhiễm đối với các bệnh (viêm gan A, B, C) được so sánh ở hai nhóm KTXH nêu trên: về diện tích nhà ở thì giữa hai nhóm có sự khác biệt rất lớn (p=0.00): 61,3% trẻ nhóm A ở căn hộ có diện tích hơn 10m2 /đầu người. Còn 52% trẻ nhóm B sống chen chúc trong căn hộ nhỏ hơn 3m2 /đầu người.Về tình trạng dinh dưỡng thì khác biệt không có ý nghĩa thống kê (p=0.06%). Trên hai nhóm KTXH nói trên, kết quả về huyết thanh học viêm gan siêu vi B như sau: 5,3% trẻ nhóm B mang mầm bệnh ( HBsAg+) so với 4% trẻ ở nhóm A (khác biệt không có ý nghĩa thống kê).Tuy nhiên riêng ở nhóm tuổi 11-15, tỷ lệ này là 12,9% (nhóm B) khác biệt với 5,3% (nhóm A) (p=0.03)Về tỷ lệ chuyển đổi huyết thanh sang ngưỡng bảo vệ (>10 mUI/mL): nhóm A: 77%, nhóm B: 44% (p=0.00) và cả hai đều thấp so với tỷ lệ tiêm đủ 3 liều theo bảng tự khai (82,7% / 61,3%). Theo lứa tuổi, tỷ lệ chuyển đổi này ở cả hai nhóm đều cao nhất ở lứa 2-5 tuổi (nhóm A: 87%; nhóm B: 56%), giảm dần ở hai nhóm tuổi lớn hơn, và thấp ở tuổi 11-15 (nhóm A,53%; B, 26%) Về nguồn thuốc, nhóm A có 26,7% dùng đơn thuần thuốc "ngoại" (phải trả tiền), 28,7% dùng thuốc hỗn hợp trong và ngoài chương trình."Tỷ trọng" dùng thuốc "ngoại" những năm trước cao hơn hiện nay. Còn nhóm B chỉ dùng thuốc trong Chương trình TCMR- vốn có giai đoạn không được cung ứng đủ. Đối chiếu với tình hình tiêm chủng: nhóm B có tỷ lệ "có tiêm chủng" tương đương nhóm A (82,7% so với 85,4% ở nhóm A).Nhưng số trẻ được chích >/= 3 mũi ở nhóm A là 82,7% so với 61,3% ở nhóm B. Ngoài ra, tỷ lệ chủng trên 3 mũi này ở nhóm B (61,3%) không tương xứng với tỷ lệ chuyển dương antiHBs của nó (chỉ có 44%).Về lứa tuổi, tỷ lệ tiêm chủng ở lứa tuổi thấp luôn cao hơn các lứa tuổi lớn, đối với cả hai nhóm KTXH. Lưu ý rằng trợ giúp của GAVI đối với CTTCMR (triển khai từ 2002) thực tế chưa thực hiện ở các lứa tuổi khảo sát. Kết luận: Tiến bộ gần đây của CTTCMR đối với viêm gan siêu vi B thể hiện trên chuyển đổi huyết thanh học theo lứa tuổi. Tuy nhiên, tỷ lệ có bảo vệ huyết thanh học thấp một cách báo động ở nhóm KTXH "thấp", nhất là ở độ tuổi 10-15. Các tỷ lệ chuyển đổi huyết thanh này không tương xứng với tỷ lệ tiêm chủng được ghi nhận. Quản lý tiêm chủng "theo chiều dọc" là trọng tâm cần chú ý. Từ khóa: Viêm gan siêu vi B (VGSV B), tỷ lệ chuyển đổi huyết thanh, HBsAg, antiHBs, lứa tuổi, tình trạng kinh tế xã hội (KTXH), chương trình tiêm chủng mở rộng (CTTCMR), GAVI (Liên minh toàn cầu về văcxin và tiêm chủng).
Abstract
A cross-sectional descriptive and analytic survey upon seroprevalence and seroprotection of hepatitis B of children in Ho Chi Minh City, Vietnam, according to age and socio-economic status, was carried outby the end of October 2003. OJECTIVES: Our approach is on hepatitis B in two socio-economic communities: the risk's factors and their socio-economic characteristics; the practice of immunization, its observance and its impacts reflecting throughout the sero-conversion of the markers antiHBs and HBsAg referring to enquired data. METHOD: At the same time and during 10 days, two groups, 150 of each, were enrolled at two Centers: Center A, the "on demand consultation" section of Well-Child-Care Department, Children's Hospital N0 2 represents the "high socio-economic (S.E.) status" ; Group Center B, precinct 12, district 4, represents "lower S.E. status" one .The definition of "high" or "low" S.E. status was founded on the outcome (with cut-off 1 million VNÑ= 65 USD/month) and the school level (cut-off : class 10/12) of the parents. The population's sampling was systematical and stratified into 3 age groups: 2-5, 6-10 and 11-15 years old .Written Informed Consent and Questionnaire were collected. The latter enquired: acts of carewith iatrogenic risks, socio-economic and medico-hygienic parameters relating closely to the mode of transmission of the hepatitis B.RESULTS: In group B (low SES) 50.7% of children received often "a shot" (at private doctor's office) when they got sick, vs.24% in group B (not declared in 13%). 47% of high SES children (group A) went to City's hospitals to have dental care; 24.7% of them went to private dentists'; 10.7% to District Hospitals. 53.3% of children in group B were taken care at District's Hospitals , only 6% of them went to City's hospitals ; 9.3% to private dentists, and 3.3% to dental technicians. Some non- specific factors that may nfluence the susceptibility to all hepatic etiologies (hepatitis A, B, C) were compared in both SES groups: here were a statistically significant difference (d=0.00) in living surface per person: 61.3% of children in group A lived in apartments or houses larger than 10 m2 area/per whereas 52% of group B had dwelling space less than 3 m2/pers. There was no difference of nutritional status between 2 SES groups (p=0.06). Concerning the infections or the chronic carriages, 5.3% of low SES group had positive HBsAg, vs. 4% of high SES one (no statistically significant difference) whereas in the 11-15 years old group the difference was significant: 12.9% (group A) versus 5.3% (group B) (p=0.03) There was a significant difference in sero-conversion of antiHBs to protective level (>10 UI/mL): 77% (group A) vs. 44% (group B) and both of them are not of parity with the declared complete vaccinal coverage (82.7% vs. 61.3%) According to the age, these seroconversions were highest in the 2-5 years oldgroup (group A, 87%; group B, 56%).These percentages diminished along with the older ages, particularly rather low in the 11-15 years old group. About the using source of vaccines : 30.3% of children of high SES used hepatitis vaccines in the Extended Program of Immunization - EPI (free); 26.7% of them used only "paid" vaccines and 28.7% of them used interchangeably EPI's and "paid" vaccines. The ratio of using "paid"/ EPI's vaccines had been higher in older age groups, i.e. higher in many years ago than today... Children in group B used only the EPI vaccine. Comparing the percentages of coverage of hepatitis B vaccine, both groups were high (82.7% vs. 85.4%), but 82.7% of group A received at least 3 primo-vaccinations, vs. 61.3% of group B. The vaccinal coverage rates of younger age groups of both SES groups were higher than the elders. The sero-conversion (44%) was not corresponding to the "declared" complete vaccinal coverage (61.3%) in the low SES group. Notice: GAVI's Aids in hepatitis B- EPI had not been applied in Vietnam until 2002 whereas the date of birth of the youngest enrolled subjects was in 2001.CONCLUSION: Recent progress in the EPI on hepatitis B is reflected in this epidemio-serological survey. However, in the lower SES group, alarming low rates of protective seroconversion, as well as of vaccinal coverage were reported, especially in the age group 10-15. There was no strict parity between seroconversion and reported vaccinal coverage. Discussing on the management of immunization program by "longitudinal approach" with regular check-up on immunization card or personal health-book is of our highlights. KEYWORDS&ABBREVIATIONS: Hepatitis B (HB), sero-conversion, HBsAg, antiHBs, group of age, socio-economic status (SES), Extended Program of Immunization (EPI), vaccinal coverage, Global Alliance of Vaccines and Immunization (GAVI).
