Tạp chí Y học Thành phố Hồ Chí Minh, 19(6):28. DOI
Lượt xem: 116 Lượt tải PDF: 5
Hoàng Thế Hưng*, Nguyễn Phong*, Tô Huỳnh Minh Tâm*
Mục tiêu: Khảo sát đặc điểm lâm sàng, hình ảnh học và đánh
giá kết quả sau phẫu thuật u bao dây thần kinh lỗ cảnh (UBDTKLC)
Phương pháp: Hồi cứu mô tả hàng loạt ca. Từ tháng 01/2008 đến
tháng 12/2014 có 28 trường hợp UBDTKLC được phẫu thuật tại khoa Ngoại Thần Kinh
bệnh viện Chợ Rẫy. Tác giả đã mô tả các dấu hiệu lâm sàng của u, tất cả bệnh
nhân (BN) đều được đánh giá hình ảnh dựa vào MRI não. Kết quả phẫu thuật đánh
giá gồm mức độ lấy u, tình trạng bệnh nhân theo thang điểm GOS và các biến chứng
sau mổ.
Kết quả: Tuổi trung bình của 9 nam (32%) và 19 nữ (68%) là
38 tuổi. 82% BN đến nhập viện trong vòng 1 năm kể từ khi có triệu chứng đầu
tiên. Các triệu chứng lâm sàng thường gặp như đau đầu (42.8%), giảm thính lực
(39.3%), ù tai (21.4%), khàn giọng (32.1%), nuốt sặc (32.1%), yếu vai (25%). Đường
kính trung bình của u là 5cm. U tuýp A chiếm 57.1%; tuýp B 10.7%; tuýp C 7.2%
và tuýp D chiếm 25%. Phần lớn các BN (78.6%) được mổ theo đường dưới chẩm bên.
17.9% được mổ theo đường mổ xuyên cổ xương chũm và 3.5% được mổ với đường mổ
Hockey stick. Kết quả lấy toàn bộ u là 39.3%. Tỉ lệ BN hồi phục sau mổ khá, tốt
là 92.8% (GOS = 4 và GOS = 5). 1 bệnh nhân (3.5%) tử vong do các biến chứng sau
mổ (máu tụ, viêm phổi hít, viêm màng não, nhiễm trùng huyết). Tỉ lệ xuất hiện mới
tổn thương dây sọ thấp và dây VII là 35.7% và 25%.
Kết luận: Hình ảnh lâm sàng của u rất đa dạng. Chẩn đoán
trước mổ đôi khi dễ bị nhầm lẫn với u bao dây thần kinh thính giác trên MRI não
và lâm sàng bệnh nhân chỉ có biểu hiện của thương tổn dây VIII. Nguy cơ tổn
thương chức năng các dây thần kinh sọ thấp và dây mặt sau mổ còn cao. Vi phẫu
thuật lấy trọn và gần trọn u đối với các khối u có kich thước hơn 3cm vẫn là lựa
chọn điều trị tối ưu, đem lại hiệu quả cao.
Từ khóa: u bao dây thần kinh lỗ cảnh, dây thần kinh sọ thấp,
vi phẫu thuật
Objective: to examine the clinical feature, radiology and
evaluate the results of surgical treatment of jugular foramen schwannoma
Methods: Retrospective and descriptive study. 28 patients
with jugular foramen schwannoma who underwent surgery at the Neurosurgery
department of ChoRay Hospital from 01/2008 to 12/2014. We described the
clinical features of this tumor, diagnosis were made all by brain MRI. The
post-operative results included tumor removal level, patient’s condition
following GOS and complications after surgery.
Result: The mean age of 9 male (32%) and 19 female (68%)
was. 82% patients were admitted around one year from the first symptom.
Clinical features are usually headache (42.8%), hearing loss (39.3%), tinnitus
(21.4%), hoarseness (32.1%), swallowing difficulty (32.1%), shoulder weakness
(25%). The mean diameter of tumors was. 57.1% were type A, 10.7% were type B;
7.2% were type C and 25% were type D. The surgical approaches include later
suboccipital (78.6%), cervical-transmastoid (17.9%) and Hockey stick (3.5%).
39.3% of cases were totally removed. Patient’s post-operative status in
moderate and good recovery was 92.8% (GOS = 4 and GOS = 5). One patient (3.5%)
was died for many complications (hematoma, aspiration pneumonia, meningitis,
sepsis). The frequencies of new dysfunction of lower cranial nerves and facial
nerve are 35.7% and 25%.
Conclusions: Jugular foramen schwannoma has diversity clinical
features. Pre-operative diagnosis may mimic an acoustic neurinoma on MRI and if
the patient only has the symptoms of the VIII cranial nerve injury. The risks
of post operative injury of lower cranial nerves and facial nerve are still
high. Surgical removal of total and subtotal tumor for which
tumor has the size over 3 cm remains the effective choice of treatment.
Keywords: jugular foramen schwannoma, lower cranial nerve,
microsurgery.
