Tạp chí Y học Thành phố Hồ Chí Minh, 19(1):493. DOI
Lượt xem: 117 Lượt tải PDF: 1
Lê Xuân Trường*, Lâm Thùy Như*, Đỗ Thị Thanh Thủy*, Trần Thị Hương Lý**
Mở đầu: Nhiễm khuẩn huyết là một bệnh cảnh lâm sàng nặng, chủ yếu do các loại vi khuẩn gây nên, đây
là nguyên nhân gây bệnh và tử vong hàng đầu tại khoa hồi sức cấp cứu. Chẩn đoán xác định chủ yếu dựa vào cấy máu, nhưng cấy máu thường chậm và tỷ lệ dương tính thấp. Thêm vào đó
là việc xuất hiện các chủng vi khuẩn kháng thuốc ngày càng gia tăng. Sự xuất hiện một chỉ điểm sinh học mới là procalcitonin (PCT) giúp các nhà lâm sàng
phân biệt được chính xác nhiễm trùng do vi khuẩn hay do
virus, từ đó có sự lựa chọn kháng sinh phù hợp là một lựa chọn tất yếu. PCT là một xét nghiệm đơn giản, dễ thực hiện, thời gian trả kết quả nhanh hơn so với cấy máu, rất phù hợp cho các nhà
lâm sàng lựa chọn cho việc chẩn đoán và theo dõi điều trị kháng sinh.
Mục tiêu:
Xác định ngưỡng nồng độ PCT trong chẩn đoán NKH -
CNK so với nhiễm khuẩn cục bộ (NKCB), tính
tỷ lệ % của từng nhóm bệnh theo ngưỡng được xác định. Khảo sát động học của PCT kết hợp với dữ kiện lâm sàng để đánh giá việc sử dụng kháng sinh trong theo dõi điều trị.
Đối tượng và phương pháp
nghiên cứu: Mô
tả cắt ngang và tiến cứu. Nghiên cứu được thực hiện trên 204 bệnh nhân nhập viện trong 24 giờ đầu, trước khi sử dụng kháng sinh
tại Khoa Hồi sức bệnh viện Kiên Giang và Khoa Bệnh Nhiệt đới bệnh viện Chợ Rẫy trong khoảng thời gian từ 03/2014 đến 10/2014.
Kết quả : Xác định được điểm cắt PCT là 2,75 ng/mL cho phép phân biệt giữa NKH - CNK với NKCB với độ nhạy 78,67% và độ đặc hiệu 79,63%, diện tích dưới đường cong ROC
là 0,848 (p < 0,001). Về xét nghiệm động học PCT, Ở nhóm NKH -
CNK đáp ứng với điều trị kháng sinh, nồng độ PCT giảm hầu hết trên các mẫu nghiên cứu ở 24 giờ đầu sau khi sử dụng kháng sinh
(88%), và sau 48 giờ thì nồng độ PCT giảm 100% trong khi đó ở nhóm NKH - CNK không đáp ứng với điều trị kháng sinh, nồng độ PCT thay đổi theo tiến triển bệnh.
Kết luận: Xác định được ngưỡng nồng độ của xét nghiệm PCT trong chẩn đoán NKH - CNK so với NKCB. Nêu lên được tầm quan trọng của xét nghiệm PCT trong việc đánh giá bệnh nhân NKH - CNK
có đáp ứng và không đáp ứng với điều trị kháng sinh.
Từ khóa: Procalcitonin, nhiễm khuẩn huyết và choáng nhiễm
khuẩn.
Background: Sepsis is a severe disease status, mainly
causing by bacteria lead to causes of death in the intensive care department.
The diagnosis is based on blood culture. However the results were late and low
positive rate. In addition, the emergence of drug-resistant strains of
bacteria was increased. The appearance of a new biological marker is
procalcitonin (PCT) to help the doctor distinguish the infections caused by
bacteria or viruses; from appropriate antibiotics choosing is a very necessary.
PCT is a simple test, easy to perform, time consuming than the blood culture
which is suitable for the diagnosis and follow-up of antibiotic treatment.
Objective: The purpose of this study is
to determine the threshold of PCT level in septic-shock diagnosis compared to
sepsis, calculation the percentage of each patients group according to the
defined threshold. Survey of PCT kinetics combined with clinical data evaluated
the antibiotics using in folow-up treatment.
Materials and Methods: Cross-sectional and prospective analysis. Two hundred and four
patients were performed in this study during the first 24 hours of
hospitalization, before antibiotic used at Kien Giang and Cho Ray hospital from
March to October 2014.
Result: Identification cut-off point of PCT was 2.75
ng/mL which was discriminate between septic-shock and septicemia with 78.67%
sensitivity and 79.63% specificity, and area under the ROC curve was 0.848
(p<0.001). In kinetic of PCT, in septic-shock group response to antibiotic
treatment, the concentration of PCT was decreased after using antibiotic (88%)
in the first 24 hours and decreased 100% after 48 hours, while in septic-shock
group unresponse to antibiotic treatment, PCT concentrations were changed
following by disease progression.
Conclusion: Determination of threshold concentrations of PCT
in septic-shock diagnosis compare to sepsis. This study was found high impact
of PCT in the evaluation of patients’ septic-shock response and unresponse to
antibiotic therapy.
Key words: Procalcitonin, sepsis and septic-shock.
