Tạp chí Y học Thành phố Hồ Chí Minh, 18(6):627. DOI
Lượt xem: 305 Lượt tải PDF: 9
Phan Long Hồ*, Lê Đình Hùng*
Mục tiêu: Triển khai và định trị phương pháp phân tích tổng hoạt độ phóng xạ alpha/beta trong mẫu nước uống đóng chai theo tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN) 8879: 2011; Khảo sát mức nhiễm bẩn tổng hoạt độ phóng xạ alpha/beta trong một số mẫu nước uống đóng chai và nước khoáng đang lưu hành trên thị trường; Ước lượng liều tương đương hằng năm mà dân chúng nhận được khi sử dụng nước uống đóng chai.
Phương pháp nghiên cứu: Phương pháp nghiên cứu cắt ngang mô tả. Phân tích tổng hoạt độ phóng xạ alpha và tổng hoạt độ phóng xạ beta của 254 mẫu nước uống đóng chai và nước khoáng được thu thập từ tháng 6 đến tháng 9 năm 2013.
Kết quả nghiên cứu: Hiệu suất thu hồi đối với phương pháp phân tích tổng hoạt độ phóng xạ alpha là 93,61% và 87,53% đối với tổng hoạt độ phóng xạ beta.Tổng hoạt độ phóng xạ alpha có giá trị trong khoảng từ 0,006 Bq/l đến 0,462 Bq/l,mức tổng hoạt độ alpha trung bình là 0,041 ± 0,008 Bq/l. Tổng hoạt độ phóng xạ beta có giá trị trong khoảng từ 0,011 đến 0,334 Bq/l, mức tổng hoạt độ beta trung bình là 0,041 ± 0,006Bq/l. Tất cả các mẫu nước khảo sát đều có giá trị tổng hoạt độ alpha và giá trị tổng hoạt độ beta không vượt quá ngưỡng quy định theo Quy chuẩn Kỹ thuật Quốc gia (QCVN) 6-1/2010/BYT. Kết quả tính toánsuất liều tương đương trung bình của 254 mẫu nước uống đóng chai là 0,017 ± 0,003 mSv/năm (mức đề nghị của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) là ≤ 0,1 mSv/năm) giá trị này được tính toán dựa trên lượng nước tiêu thụ hằng năm cho mỗi người dân là 730 lít (tương ứng 2 lít/ngày).
Kết luận: Kết quả nghiên cứu của đề tài cho thấy rằng hầu hết các mẫu nước uống đóng chai và nước khoáng đều có giá trị tổng hoạt độ alpha và tổng hoạt độ beta nằm trong giới hạn cho phép theo quy định của QCVN 6-1/2010/BYT. Tuy nhiên, kết quả tính toán suất liều tương đương có 2/254 mẫu vượt quá giới hạn đề nghị của WHO, từ đó cho thấy ngoài việc đánh giá mức độ an toàn của nguồn nước uống đóng chai thông qua giá trị tổng hoạt độ alpha và tổng hoạt độ beta, chúng ta nên ước lượng suất liều tương đương hằng năm để cảnh báo cho người dân nhằm hạn chế sử dụng những loại nước uống đóng chai có giá trị suất liều tương đương vượt quá mức đề nghị của WHO.
Từ khóa: Alpha, beta, nước uống đóng chai.
GROSS ALPHA AND GROSS BETA RADIOACTIVITY CONTAMINATION IN DRINKING WATER
Phan Long Ho, Le Dinh Hung * Y Hoc TP. Ho Chi Minh * Vol. 18 - Supplement of No 6- 2014: 627 - 633
Background: Gross alpha and gross beta radioactivity are the most important criteria for evaluating the level of radioactive contamination in drinking water.
Methods: A cross-sectional study was conducted on 254 mineral and drinking water samples collected from Jun to September in 2013. All samples were tested for gross alpha and gross beta radioactivity.
Result: The recovery efficiency of gross alpha and gross beta radioactivity analysis methods was 93.61 % and 87.53 %, respectively. Gross alpha radioactivity ranged from 0.006 to 0.462 Bq/l with an average of 0.041 ± 0.008 Bq/l. Gross beta radioactivity ranged from 0.011 to 0.334 Bq/l with an average of 0.041 ± 0.006 Bq/l. All of drinking water samples had gross alpha and gross beta radioactivity level lower than those of the Viet Nam National Technical Regulation QCVN 6-1/2010 Ministry of Health. The mean annual effective dose equivalent was 0.017 ± 0.003 mSv/year that is lower than WHO(World Health Organization) recommended levels ≤ 0.1 mSv/year). The annual effective dose equivalent was calculated using the amount of water consumption about 730 litters per inhabitant per year or 2 litters per day recommended by WHO.
Conclusion: Most of the drinking water samples had gross alpha and gross beta radioactivity levels that meet the standard of the Viet Nam National Technical RegulationQCVN6-1/2010 Ministry of Health. However, in regarding to effective dose equivalent, two out of 254 water samples did not meet the standard recommended by WHO. Thus, when evaluating the level of radioactive contamination in drinking water, effective dose equivalent recommended by WHO should be included instead of only using level of gross alpha and gross beta radioactivity contamination.
